Ginseng Çayı

Uzakdoğu ülkelerinde yabani olarak bulunan ve yüzyıllardır güçlü etkileri için kullanılan bir bitki olan ginseng, günümüzde tüm dünyada popüler bir ürün olarak tüketiliyor.

Kategori

Açıklama

Uzakdoğu ülkelerinde yabani olarak bulunan ve yüzyıllardır güçlü etkileri için kullanılan bir bitki olan ginseng, günümüzde tüm dünyada popüler bir ürün olarak tüketiliyor. Bitkinin botanik ismi olan Panax, Yunancada ‘tam olarak iyileşme, her şeyi iyileştiren’ anlamlarına gelen ‘panacea’ kelimesinden türetilmiştir.

Ginseng nedir?

Araliaceae (Sarmaşıkgiller) familyasına ait bir bitki olan ginsengin birden fazla türü bulunmaktadır. Genel olarak ginseng bitkisi, Latince ismi Panax ile anılır. Dayanıklı ve çok yıllık bir bitki olan ginseng, orman altı gölgelik yerlerde, serin ve humuslu topraklarda yetişir. Uzakdoğu ve Amerika’da yetişebilmekte ancak ülkemizde yetişmemektedir. Bitkinin en etkili olan kısmı kökleridir ve bitki ekildikten sonra 3 ila 9 yıl içerisinde hasat edilebilir. Bu nedenle özen isteyen ve kıymetli bir bitki olarak kabul edilir.

Bitkinin en çok köklerinden faydalanılsa da, yaprakları da kurutularak çay ve bitkisel drog yapımında kullanılmaktadır.

Ginseng çeşitleri nelerdir?

En çok bilinen iki ginseng çeşidi Kore ginsengi (Panax ginseng) ve Amerikan ginsengidir (Panax quinquefolius). İki tür de benzer özellikler gösterir. Bunların yanı sıra ginseng olarak pazarlanan birçok başka tür de bulunmaktadır.

Ginseng çayı tarifleri

Canlandırıcı ginseng-zencefil çayı: İki parça kurutulmuş zencefil kökü ve bir-iki dilim kurutulmuş ginseng kökü, bir tatlı kaşığı kadar rendelenmiş limon kabuğu ile birlikte 1 su bardağı kaynamış suyun içerisine ilave edilir. 5 dakika boyunca kısık ateşte ısıtılır. 5 dakika da kapağı kapalı şekilde demlendikten sonra süzülerek içilir. Özellikle bağışıklık sistemini güçlendirmek, fiziksel ve zihinsel olarak rahatlamak ve motivasyonu arttırmak için çok etkili bir karışımdır.

Limonotu ve ginseng çayı: Bir tatlı kaşığı kurutulmuş limonotu ya da iki tatlı kaşığı taze limonotu, bir tatlı kaşığı kurutulmuş ginseng kökü ile karıştırılır, üzerine bir su bardağı kaynamış su ilave edilir. 5 dakika boyunca kısık ateşte ısıtılır. 10 dakikaya kadar demlenir, süzüldükten sonra içilir. Lezzetli ve canlandırıcı bir karışım olarak özellikle sabah saatlerinde tüketildiğinde konsantrasyonu arttırır, ruh halini iyileştirir.

Ginsengin diğer kullanım alanları

Ginseng bitkisinin kökü ve yaprakları, difüzyon, infüzyon ve dekoksiyon yöntemiyle çay gibi tüketilerek kullanıldığı gibi, taze olarak özellikle Uzakdoğu mutfağında yemeklerde veçorbalarda da kullanılmaktadır.

Ginseng çayının yan etkileri

Ginseng çok güçlü etkilere sahip bir bitki olduğu için, bazı kişilerde ciddi yan etkilere neden olabilir. Bir bardak ginseng çayı tükettikten sonra aşağıdaki belirtilerden birinin görüldüğünü fark ederseniz, ginseng kullanmayı bırakmanız gerekmektedir:

  • Huzursuzluk ve gerginlik
  • İştahsızlık
  • Uykusuzluk
  • Mide bulantısı ve kusma
  • Baş ağrısı
  • Tansiyon düşüklüğü
  • Vajinal kanama
  • Şişkinlik
  • Kan şekerinde ani düşüş
  • Çarpıntı
  • Konsantrasyon bozukluğu

Yapılan araştırmalar, hamilelik ve emzirme dönemlerinde ginsengin yan etkilerinin ortaya çıkabileceğini göstermiştir. Hamileyseniz veya emziriyorsanız, ginseng kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışmalısınız.

Yapılışı

Ginseng çayı nasıl demlenir?

Ginseng ülkemizde yetişen bir bitki türü olmadığı için, taze ve doğru ginseng kökü ya da yaprağı bulmak her zaman kolay olmayabilir. O nedenle hazır poşetlenmiş çay olarak satılan ginseng çaylarından faydalanılabilir.

Kuru ginseng kökü ile çay hazırlamak için toz haline getirilmiş kök parçaları dekoksiyon yöntemi ile demlenebilir. Bunun için yarım tatlı kaşığı ginseng tozu, 1 su bardağı soğuk suya ilave edilir, su kaynayana kadar ısıtılır. Sonrasında ateş kısılarak 10 dakika boyunca ısıtılmaya devam edilir. Tozlar suyun içerisinde çözülmez ancak dibe çökmesi beklendikten sonra veya süzülerek içilebilir.

Ginseng yaprakları ile çay hazırlamak içinse, bir tatlı kaşığı kurutulmuş ginseng yaprağı bir su bardağı kaynamış suyun içerisinde ağzı kapalı olacak şekilde 10 dakika boyunca demlenir. Süzüldükten sonra içilebilir.

Faydaları

Ginsengin faydaları

  • Ginsengin en bilinen faydalarından biri, güçlü bir afrodizyak etkisi gösteriyor oluşudur. Özellikle erkeklerde görülen erektil disfonksiyon, erken boşalma, cinsel isteksizlik gibi sorunlara karşı etkilidir.
  • Erkeklerde sperm sayısını arttırmaya da yardımcı olur.
  • Kandaki şeker oranını düşürme etkisi vardır. Glikoz alımını ve sindirimini dengeleyerek metabolizmayı ani şeker yükselme ve düşüşlerinden korur. Özellikle tip-2 diyabet durumunda etkilidir.
  • Yaşlanmanın etkilerini azaltmada etkilidir.
  • Ginseng, güçlü bir antioksidandır. Vücuttaki toksinlerin atılmasına yardımcı olur. Zararlı maddelerin uzaklaştırılmasına yardımcı olduğu için kalp hastalıklarına ve birçok kanser türüne karşı da koruma sağlar.
  • Beyni güçlendirir, hafızayı kuvvetlendirir. Sinir sistemini uyararak özellikle ilerleyen yaşlarda konsantrasyonun sağlanmasına yardımcı olur. Beyindeki serbest radikallere etki ederek unutkanlık, Alzheimer hastalığı ve diğer beyin hastalıklarına karşı korunmada yardımcıdır.
  • Ginsengin içeriğinde bulunan doğal kimyasallar, açlık hissini bastırmaya yardımcı olur. Bu özelliğiyle kilo vermeye yardımcı olur.
  • Antienflamatuar etkisi ile vücuttaki iltihabı azaltır.
  • Adet dönemlerinde yaşanan kramp ve huzursuzluk gibi durumlara karşı etkilidir.
  • Ginseng bitkisinde bulunan doğal karbonhidratlar, saç sağlığı üzerinde oldukça etkilidir. Özellikle saç dökülmesine karşı kullanılabilir.
  • Vücuttaki kan akışını arttırarak cildin daha genç ve sağlıklı görünmesine yardımcı olur.
  • Sinir sistemi üzerindeki etkileri sayesinde stres, kaygı ve depresyon gibi sorunlarla baş etmede yardımcıdır. Stres hormonu salınımını azaltarak ruh halini iyileştirir.
  • Bağışıklık sistemini güçlendirerek nezle, grip ve benzeri hastalıklara karşı korunmaya yardımcı olur.
  • Bulantı ve kusma şikayetlerini azaltır.
  • D grubu vitaminleri bakımından zengindir.